ประเพณีปอยล้อ |
ประเพณีปอยล้อ......เป็นงานบุญงานฉลองที่จัดขึ้นในการประชุมเพลิงพระภิกษุสงฆ์ที่มรณภาพ
ทั้งนี้ศานุศิษย์ทั้งหลายปรารถนาร่วมกันจัดงานเพื่อรำลึกถึงบุญคุณและคุณงามความดีและเป็นการแสดงกตเวทิตาคุณก่อนจะทำการฌาปนกิจสรีรสังขารพระภิกษุรูปนั้น
ปอยล้อจะจัดเฉพาะงานศพของเจ้าอาวาสหรือพระภิกษุผู้เจริญพรรษาซึ่งได้บำเพ็ญคุณประโยชน์ต่อสังคมตามควร
คณะศรัทธาและลูกศิษย์วัดจะเป็นผู้เตรียมงานทั้งหมด ในงานมีการเฉลิมฉลองเช่นเดียวกับงานปอยอื่น
ๆ มีการเชิญชวนร่วมกันทำบุญถวายสังฆทานการเลี้ยงภัตตาหารพระสงฆ์ที่มาร่วมพิธี
เลี้ยงอาหารแขกต่างบ้าน เปิดโอกาสให้ผู้มีจิตกุศลได้ร่วมกันบริจาคทานกันอย่างทั่วถึงตามกำลังศรัทธา
สิ่งที่จะเห็นได้ว่าเป็นสัญลักษณ์ของปอยล้อก็คือ
ปราสาท(ชาวล้านนาจะอ่านออกเสียงว่าผาสาด)
หรือเมรุขนาดใหญ่ที่ถูกจัดสร้างขึ้นอย่างประณีตวิจิตรพิศดาร
เป็นที่สำหรับบรรจุศพของพระภิกษุสงฆ์ผู้มรณภาพ ปราสาทนั้นนิยมทำเป็นรูปนกหัสดีลิงค์(สัตว์ในเทพนิยายอาศัยอยู่ในป่าหิมพานต์
ลัำษระลำตัวเป็นรูปนก ส่วนศีรษะเป็นช้าง) ชาวบ้านล้านนาเรียกว่านกหัสดิ์
ซึ่งวางไว้บนตะเฆ่ที่ทำด้วยท่อนซุงอีกทีหนึ่ง
งานปอยอาจมีการเฉลิมฉลองมีพิธีการทางศาสนาและมหรสพต่าง
ๆ ประมาณ ๓ - ๔ วัน แล้วจึงจะทำการลากปราสาท คือชักลากเมรุนั้นนำไปยังฌาปนสถานที่กำหนดขึ้นเป็นการชั่วคราวในทุ่งโล่งที่ใดที่หนึ่งที่เห็นว่าเหมาะสม
ซึ่งมักจะอยู่ไม่ห่างไกลจากวัด
คณะศรัทธาศานุศิษย์ทั้งหลายจะช่วยกันลากปราสาทที่บรรจุศพเคลื่อนไปตามทางที่ทำชั่วคราว
ในระหว่างนี้ก็มักจะมีการโหงบ่านาว หรือที่เรียกว่าการโปรยทาน
ด้วยการเอาเหรียญเงินยัดเข้าไปในผลมะนาวแล้วโยนไปในกลุ่มคนที่มาร่วมพิธี
ผู้ที่เก็บได้ก็มีสิทธิ์เป็นเจ้าของเงินนั้น กล่าวกันว่าเงินเหรียญดังกล่าวเป็นเงินเหรียญมงคล
ที่นิยมเก็บไว้เป็นเงินก้นถุงหรือเงินขวัญถุง
เมื่อเคลื่อนปราสาทไปถึงฌาปนสถานนั้น
ก็จะมีพิธีการบัสสุกุลผ้าตามประเพณีก่อนที่จะมีการเผาศพ
สำหรับศพพระสงห์นี้มีพิเศษอีกอย่างหนึ่งก็คือ จะมีการนำไม้ซางยาวขนาดสุดลำตองต้นไม้
(ชาวล้านนาเรียกว่า " ยาวสุดเก๊าสุดป๋าย
" ) คือยาวเต็มตลอดเล่มจำนวน ๔ ลำ ปักไว้สี่มุมของบริเวณเชิงตะกอนและบนยอดไม้ซางจะขึงจีวรไว้ด้วย
ส่วนด้านล่างของจุดที่จะวางปราสาทก็ปูจีวรไว้ มีการจุดบอกไฟมากมาย
เช่นบอกไฟช้างร้อง บอกไฟจั๊กจ่า บอกไฟต๊องตั๋น บอกไฟลูกหนู
ฯลฯ เป็นต้น เมื่อปราสาทถูกไฟไหม้ ไม้ซางทั้ง ๔ ลำก็จะถูกไฟลามล้มลงมาพาให้จีวรที่ขึงไว้ร่วงลงมา
ชาวบ้านก็จะกรุกันเข้าไปแบ่งจีวรนั้นมาเป็นเศษผ้าหรือวัตถุมงคลของตนอีกด้วย
นับได้ว่าประเพณีปอยล้อนี้เป็นการทานอันยิ่งใหญ่อีกประเพณีหนึ่่ง
ที่ศรัทธาชาวพุทธศาสนิกชนจะแสดงความกตเวทิตาต่อพระภิกษุสงห์ผู้เป็นที่เคารพสักการะของชนทั่วไป
การดำเนินงานทั้งหมดนั้นต้องอาศัยการร่วมแรงร่วมใจของทุกฝ่าย
เพราะยิ่งพระสงฆ์ผู้มรณภาพนั้นมียศและตำแหน่งทางสงฆ์สูงมากเพียงใด
พิธีการตลอดจนแขกเหรื่อผู้ที่จะมาร่วมงานต้องมีจำนวนมากและงานก็ยิ่งใหญ่ไปด้วย
ทุกคนต้องสละทั้งทรัพย์สมบัติแรงกายแรงใจในการดำเนินงานให้เสร็จสิ้นโดยมิให้บกพร่อง
บางคนอาจร่วมเป็นเจ้าภาพจัดสร้างเมรุ บางคนก็จะเป็นเจ้าภาพในการพิมพ์บัตรเชิญ
หรือบางคนก็จะเป็นเจ้าภาพในการซื้อผ้าบังสุกุลรวมทั้งฟืนหรือดอกไม้จันทน์ที่ใช้ในพิธีี
หรือแม้แต่บางคนจะช่วยในการบริการน้ำดื่มให้แก่แขกเหรื่อที่มาร่วมทำบุญ
จึงนับเป็นอานิสงส์ทานที่ยิ่งใหญ่อีกงานหนึ่ง
|
|
|
|
เว็บน่าสนใจ |
|
|
 |
|
ข่าว-บันเทิง |
|
|
| |
|
